Mobile Payment ในญี่ปุ่น

เทคโนโลยีที่เติบโตช้าในดินแดนแห่งนวัตกรรม

แม้ญี่ปุ่นจะเป็นประเทศชั้นนำด้านเทคโนโลยีของโลก แต่การใช้ Mobile Payment (การชำระเงินผ่านมือถือ) กลับยังไม่แพร่หลายเท่าที่หลายคนคาดหวัง คนญี่ปุ่นจำนวนมากยังคงพึ่งพา “เงินสด” ในชีวิตประจำวัน แตกต่างจากประเทศเพื่อนบ้านอย่างจีนหรือเกาหลีใต้ที่เข้าสู่สังคมไร้เงินสดเกือบสมบูรณ์ ที่น่าสนใจคือ แม้แต่ประเทศไทย ซึ่งยังจัดเป็นประเทศกำลังพัฒนา ยังสามารถผลักดัน Mobile Payment ให้แพร่หลายได้อย่างรวดเร็วกว่า

🇯🇵 สถานการณ์ Mobile Payment ในญี่ปุ่น ข้อมูลจากกระทรวงเศรษฐกิจ การค้า และอุตสาหกรรมญี่ปุ่น (METI) ณ ปี 2023 ระบุว่า:

• สัดส่วนการชำระเงินแบบ Cashless Payment (รวมบัตรเครดิต บัตรเติมเงิน และ Mobile Payment) อยู่ที่เพียง 32%
• จำนวนผู้ใช้งานระบบ Mobile Payment เช่น PayPay, LINE Pay, Rakuten Pay อยู่ราว 39–70 ล้านคน
• สัดส่วนเฉพาะ Mobile Payment อยู่ที่ประมาณ 11% ของธุรกรรมทั้งหมด

เมื่อเปรียบเทียบกับประเทศอื่น: 🇨🇳 จีน: ผู้ใช้มากกว่า 80% นิยมใช้ Alipay, WeChat Pay 🇰🇷 เกาหลีใต้: Mobile Payment ใช้งานมากถึง 90% ของธุรกรรม 🇹🇭 ไทย: ในหลายเมืองใหญ่ Mobile Payment มีสัดส่วนมากกว่า 90% หรือประมาณ 68 ล้านคนที่ใช้งานระบบ PromptPay และระบบ e-wallets

ทำไมญี่ปุ่นยังใช้เงินสดสูง?

• ความมั่นใจในเงินสด: ชาวญี่ปุ่นมองว่าเงินสด “ปลอดภัย” และควบคุมได้เอง
• อัตราดอกเบี้ยต่ำ: ทำให้ไม่มีแรงจูงใจในการฝากเงินผ่านระบบธนาคาร
• ร้านค้าท้องถิ่นจำนวนมากไม่รับ Mobile Payment: โดยเฉพาะร้านเล็กในต่างจังหวัด
• ประชากรผู้สูงอายุจำนวนมาก: กลุ่มนี้มักไม่คุ้นชินกับสมาร์ทโฟนหรือแอปการเงิน
• การขาดมาตรฐานกลาง: แอป Mobile Payment หลายค่าย เช่น PayPay, d-Barai, au PAY, LINE Pay ต่างแข่งขันกันเองโดยไม่เชื่อมโยงกัน ทำให้ทั้งร้านค้าและผู้บริโภคสับสน

แนวโน้มในอนาคต

• รัฐบาลตั้งเป้าเพิ่มสัดส่วน Cashless Payment ให้ถึง 60% ภายในปี 2025
• สนับสนุนผ่านโครงการ My Number Card และหน่วยงาน Digital Agency
• สนับสนุนแคมเปญ Cashback เช่นที่ PayPay เคยประสบความสำเร็จ
• ส่งเสริมการใช้งาน QR Payment และการเข้าถึงในชนบทและกลุ่มผู้สูงอายุ

Mobile Payment ในญี่ปุ่นกำลังเติบโตอย่างช้า ๆ แต่ยังคงติดข้อจำกัดด้านวัฒนธรรม โครงสร้างพื้นฐาน และประชากร หากสามารถจัดการระบบให้เชื่อมโยงกันได้จริง พร้อมสร้างความเข้าใจแก่กลุ่มผู้สูงอายุและร้านค้าในภูมิภาคต่าง ๆ ญี่ปุ่นก็มีศักยภาพไม่น้อยในการก้าวเข้าสู่สังคมไร้เงินสดอย่างสมบูรณ์ในอนาคต